Column

Eindejaarscolumn: Eindejaarslijstjesleed, en de heimelijke liefde voor de Schlager.

Wéken zit ik er inmiddels tegenaan te hikken, mijn eindejaarslijst van 2015. De beste albums, concerten, exclusive limited edition ultra-megaboxsets en meer van dit jaar. Het lijkt er op dat het me steeds moeilijker valt een afgewogen oordeel te vellen over wat ik in een jaar door mijn gehoorgangen jaag. Bovendien heb ik voor mezelf de lat nogal hoog gelegd, door jaar na jaar een compleet boekwerk te maken van zoiets eenvoudigs als een eindejaarslijstje. Bijna elke titel even bespreken, albumcover erbij cut & pasten, flarden songteksten citeren en ga zo maar door. Vrienden die iets minder van muziek bezeten zijn dan ondergetekende, gebruiken mijn lijstje als een soort gids om muziek te ontdekken. Andere muziekgekken toetsen het lijstje aan hun eigen bevindingen. Nou heb ik links en rechts in de gauwigheid al wat pro forma Top 10 lijstjes ingeleverd, maar intussen is het eind december, komen er te elfder ure nog wat platen binnen die zich mogelijk nog tussen voorlopige klasseringen wringen en is er van een afgewogen en ultieme eindlijst nog steeds geen sprake. The pressure is on

En waar ligt het nou aan dat het maar niet wil lukken met die verdomde lijst? Blasé geraakt? Teveel muziek gehoord die je als ouder wordende muziekgek als een doorslagje van een andere band herkent en kunt herleiden naar een origineel uit vervlogen tijden dat beter was? Opa vertelt en duidt, en zegt dat vroegah alles beter was? Nou nee. Eerder het feit dat grootvader zichzelf nog altijd wijsmaakt dat zijn leven niet compleet is als een CD, LP of 7” niet in zijn uitpuilende kasten staat. Plus een smaak die zo breed is als de Grand Canyon. Tenslotte zijn er maar twee soorten muziek: goede en slechte. En slechte muziek kan je dan ook nog goed vinden, of in elk geval te pruimen. Neem nou de Duitse Schlager-afwijking die ik heb. In mijn jonge jaren met natte haartjes net iets te vaak voor de door mijn ouders gesmaakte ‘Hitparade im ZDF’ gezeten, met de legendarisch presentator Dieter-Thomas Heck (foto hiernaast). Als Limburger was en is Duits mijn tweede taal, verdammt nochmal ! Gevolg: ik hoef op een rommelmarkt of platenbeurs maar de titel van zo’n Schlager te zien of er glijdt automatisch een kwartje in de jukebox in mijn hoofd en het nummer begint te spelen, waarbij ik minstens het refrein mee kan zingen, zo niet de hele tekst. Ik weet nog altijd niet of ik mijn ouders dankbaar moet zijn dat ze een teer kinderzieltje aan Schlagers hebben blootgesteld, of dat ik hen aan moet klagen wegens kindermishandeling.

(Hard)rock, jazz, hiphop, dance, soul, funk, (dub)reggae, indie- en alternative rock, disco, filmmuziek, chansons, girl groups, yeh yeh girls, smartlappen, zo’n beetje alles wat zich tussen muzikale kunst en kitsch beweegt, schotel het me voor en ik wil er van proeven. En daar gaan we weer, in een bij voorbaat tot mislukken gedoemde poging om kaf van koren te scheiden, waardoor je weer dieper verzinkt in een nichemarkt of substroming, tot je door de bomen het bos niet meer ziet. Nog een geluk dat ik me verre houd van de hitparades van deze wereld, van blues, bijna alles waar je het adjectief ‘metal’ bij kunt plaatsen en house, techno en alle aanverwante filialen grotendeels links laat liggen.

Een en ander heeft tot gevolg gehad dat ik afgelopen jaar weer als een razende muziekjunkie tekeer ben gegaan, altijd op zoek naar een nieuwe fix. Gezonder dan een crackverslaving, maar wel even duur, want streamen of downloaden? No way! Deze jongen gaat voor the real deal, vinyl of CD of soms allebei, waarbij ik m’n geluk niet op kan als bij een LP van een band ook de CD is geleverd. Dat scheelt dan weer een paar knaken.

Aangezien er maar 24 uur in een dag gaan, ik een baan heb, een kind en wat er nog rest van een sociaal leven, lijk ik wat muziekbeleving betreft steeds meer op een hond die in zijn eigen staart probeert te bijten. Honderden releases –oud en nieuw en in diverse formats- sleepte ik afgelopen jaar naar mijn woning die steeds meer op een mancave begint te lijken. Oftewel: nauwelijks heb je de kans gehad om een nieuw album te beluisteren, of andere schreeuwen alweer om voorrang, waardoor het vaak bij een min of meer oppervlakkige luisterbeurt blijft, want er is nog zóveel moois om te ontdekken. Waar is de tijd gebleven dat je wekenlang in een plaat kon wónen? Lachend heb ik mijn dochter al aangespoord om vooral te gaan studeren en op kamers wonen, terwijl ik likkebaardend alvast becijferde hoeveel platen ik in een dan vrijkomende tienerkamer zou kunnen verstouwen. Inmiddels staan er nog twee rijen LP’s te wachten op een luisterbeurt, een stapel CD’s en enkele honderden vinylsingles. Ik ben niet gelovig, maar alleen hierom zou een tweede leven verrekte handig zijn.

Pak ‘m beet een week heb ik nog om een eindejaarslijstje te maken, te wikken en te wegen. Hoe hoog moet Tame Impala’s ‘Currents’ eindigen? Laat ik me wat gelegen liggen aan de die hard TI-fans die ‘uitverkoop!’ en ‘verraad!’ roepen? Tuurlijk niet. Hoe belangrijk en goed moet ik Kendrick Lamar’s ‘To pimp a butterfly’ inschatten? Moet ik mee laten wegen dat Public Enemy’s ‘It takes a nation…’ voor mij een belangrijkere plaat was? Waarom bijt ik mijn tanden stuk op het algemeen als meesterwerk beschouwde ‘Carrie en Lowell’ van Sufjan Stevens? Is er wat mis met mijn oren, omdat er behalve mede-Limbos Afterpartees en de half-Belgische Chantal Acda verder geen platen van Nederlandse bodem in mijn lijst staan? Ben ik een landverrader en ben ik ziekelijk gefixeerd op onze Zuiderburen, omdat ik moeiteloos een Top15 kan samenstellen met uitsluitend Belgische releases? Courtney Barnett nog maar eens een keer goed beluisteren en kijken of die een Top3-klassering verdient? Moet ik mezelf kastijden en ook het gelijknamige album van Taylor Swift beluisteren om Ryan Adams’ ‘1989’ op waarde te kunnen schatten? Was het een goed idee om ‘In colour’ van Jamie XX pas onlangs aan te schaffen en eerst maar eens te laten rijpen? En godver, dat concert van Flying Horseman vorige week en hun nieuwe album… Verdomd goed, dus…? Blijf ik bij mijn oordeel dat John Grant, Low, Wilco, Death Cab for Cutie, Calexico, Jon Spencer Blues Explosion, My Morning Jacket –to name but a few- wel eens sterker voor de dag zijn gekomen? Is er überhaupt een plaat die me dit jaar van mijn sokken heeft geblazen? Eerlijk gezegd: nee. Is het daarom en vanwege de draaifrequentie dat ‘Currency of man’ van Melody Gardot dit jaar waarschijnlijk met de eer gaat strijken? Valt morgen die driedubbelaar van Kamasi Washington nog op mijn deurmat en kan die nog mee???

Vragen, vragen, vragen, en nog maar zeven dagen. Weekje vrij nemen dan maar?

Frank Heythuysen

Lees hier alle eindejaarscolumns.

ad bol.com

Muziek algemeen

Redacteuren en Fotografen

Muzine.nl is altijd op zoek naar goede redacteuren en fotografen.

Interesse? Stuur een mailtje naar ronald@muzine.nl

Social media

Volg Muzine.nl op Facebook of Twitter

Like us