Interview

Lambchop: 'Ik hoorde die hiphopgasten en dacht: wauw, ik moet uitvinden hoe ze dat doen'

Met het nieuwe album Flotus slaat Lambchop een nieuwe weg in. Dat zal even wennen zijn voor verstokte fans van de act die - terecht of onterecht - wordt gerekend tot de americana of alt-country. Elektronica domineert op Flotus, maar wat vooral opvalt op de nieuwe plaat van Kurt Wagner is het manipuleren van zijn stem. Dat zal de nodige discussie opleveren, begrijpt de artiest. In een gesprek met Muzine.nl legt hij uit waarom het zingen door een machine vol knoppen en presets volgens hem toch een creatieve uiting is.

„Het is eigenlijk begonnen met het lezen van het boek Love saves the day van Tim Lawrence. Daarin wordt de geboorte van de dansmuziek in de jaren zeventig beschreven. Soul werd aangepast aan de dansvloer. En parallel aan die ontwikkeling ontstond in New York ook de hiphop. Het lezen van dat boek voedde mijn interesse in elektronische muziek. Toen ik aan Flotus werkte, reflecteerde ik over wat ik in dat boek las. En dat vermengde zich met de hiphop die ik al zo'n twintig jaar bij de buren hoor. Die muziek was gek genoeg ook een deel van mijn leven. Ik hang veel rond op de veranda bij mijn huis om wat te roken en hoor dan die muziek. Maar ik had echt geen idee wie die artiesten waren die ze draaiden. Achteraf blijkt dus dat ze een hele goede smaak hadden. Geen commercieel spul maar echt cutting edge hiphop die door mensen wordt uitgewisseld en gemixt. Ik begon daar beter naar te luisteren en na te denken over wat ik nu precies hoorde. Zo verdiepte ik me meer in hiphop, ontdekte de verschillende stromingen en ging inzien welke ontwikkelingen daar gaande zijn. Zo werd ik meer en meer enthousiast én verbaasd over hoe goed en revolutionair het klonk. Binnen de hiphop worden voortdurend grenzen verlegd, ook qua productietechniek. Dat trok mijn aandacht en dat ben ik actief gaan onderzoeken. Hoe doen ze dat?”

In de hedendaagse hiphop trof hij een voor hem nieuwe wereld aan vol vooruitstrevende techniek. Werken met computers, loops, het manipuleren van de zangstem, maar ook het experimenteren met songstructuren. Wagner omschrijft zichzelf als een nerd als het om muziektechniek gaat. Hij wil altijd van de hoed en de rand weten en kan zich daar helemaal in verliezen. In 2015 zette hij zijn eerste stappen om met moderne elektronische productiemethoden te werken. Samen met drie muzikanten die vooral instrumentale elektronische muziek maakten, startte hij het project HeCTA. Het resultaat was een opwindende plaat vol experimentele elektronische pop. Wagner leerde in deze periode om te gaan met muziekprogramma Ableton. Dat paste hij direct toe bij zijn werk voor Lambchop. „Ik kon dankzij die software helemaal zelf de muziek maken. Ik hoefde geen bijeenkomsten meer te organiseren met andere muzikanten om zover te komen; ik doe nu alles in mijn eentje met die software en een processor. Het bevrijdt me ook van mijn beperkte kunnen op gitaar. Flotus is helemaal zonder gitaar geschreven. Ook dat is nieuw voor mij en dat inspireert.”
 

'Mijn zangstem klonk niet natuurlijk'

Wagners interesse in hiphop focuste zich op de moderne productietechnieken maar vooral ook op het manipuleren van de zangstem. „Dat hoor je al jaren in de popmuziek. Toch was het voor mij ook interessant op het moment dat ik aan de plaat werkte. Het gaf me iets om verder over na te denken en verder te verkennen. En die manipulatie van de zangstem bleek de ontbrekende link te zijn tussen het elektronische in de muziek die ik maakte voor Flotus. Ik gebruikte software om in mijn eentje de nummers te maken. Ook dat was een hele ontdekkingstocht. Maar mijn eigen stem paste niet goed bij de elektronische muziek die ik op die manier maakte; het klonk gewoon niet natuurlijk. En ik had maar geen idee hoe ik dat moest oplossen. Tot ik dus dat doosje vol techniek ontdekte waarmee ik in realtime tijdens het optreden mijn stem elektronisch kan bewerken. Toen vielen de puzzelstukjes wel op de juiste plek.”

Wagner ontdekte de TC Helicon Voicelive Two. Een doosje barstens vol mogelijkheden om zangstemmen te manipuleren; het is een vocoder, het dubbelt de stem of construeert een volledig meerstemmig koor op basis van één stem en loopt uiteraard. „Het heeft zo'n 300 verschillende manieren om je stem te bewerken en biedt zo een oneindig aantal mogelijkheden. Echt krankzinnig. Het werkt heel intuïtief en ik heb ontdekt dat het een heel expressief apparaat is. Ik zag die hiphopgasten dat doen en dacht, wauw, ik moet proberen uit te vinden wat dat is. En zodra ik het had gevonden vielen alles in elkaar. En zo kon ik Flotus afmaken.” De voor Wagner geestverruimende ontdekking deed hij midden in het proces om de plaat te maken. In twee liedjes op de plaat horen we nog zijn eigen stem; beiden gemaakt voor Wagner de zangprocessor aanschafte.

Zijn donkerbruine stem klinkt op de plaat nu als een van de elektronische instrumenten. „Ja, absoluut. Maar goed beschouwd bewerk ik mijn stem mijn hele leven al. Dat doe ik door hele dagen te roken. Ik klink nu heel anders dan vroeger. Maar ook als je je stem emotioneel gebruikt, dan kraakt het of klinkt het distorted als je je opwindt of hoog zingt.”

'Ik vind het opwindend'

Het bewerken van de stem gaat wel ten koste van de verstaanbaarheid van de teksten. Terwijl Wagner in het verleden juist om die teksten werd geroemd. „Maar dat is ook de bedoeling. Het is een onderdeel van mijn studie naar wat werkt en wat niet werkt in de hiphop die ik beluisterde. Wat ik bijzonder vond is dat ik in die muziek vaak niet verstond wat ze zongen. Of ik begreep de slang die ze gebruikten niet. Maar toch raakte het me. Maar, toegegeven. Dit is iets waar ik nog mijn weg in moet vinden. Dit is een eerste stap. Als we dit live gaan spelen zal het zich nog verder gaan vormen en krijg ik er meer ervaring mee. ”

„Interessant vind ik aan die apparatuur om je stem te manipuleren dat die in feite is ontworpen om je stem te perfectioneren. Het is in de country- en westernmuziek heel veel gebruikt om mensen te helpen die niet kunnen zingen. Maar het is bedoeld om het subtiel te gebruiken zodat je niet hoort dat het wordt ingezet. Maar als je die techniek op een foute manier gebruikt, dan kun je de imperfecties in die tool juist weer gebruiken om het heel menselijk te maken. Dat ben ik aan het ontdekken. Dan kan het ineens heel soulfull en emotioneel klinken. Het is dus meer dan alleen een truc om als een spaceman of robot te klinken. Wat je hoort op de plaat is mijn stem die ik in realtime bewerk. Dus mijn handen en mijn brein zijn actief betrokken bij het zingen. Voor mij ontsluit dit een hele nieuwe wereld aan mogelijkheden om mijzelf uit te drukken. En ik hoop dat dat over komt op mensen die naar de plaat luisteren. Ik vind het opwindend. Heel opwindend.”

Lambchop is in februari te zien in Nederland en België:
9 februari – Tivoli/Vredenburg, Utrecht
10 februari – Oosterpoort, Groningen
11 februari – Botanique, Brussel

WIM DU MORTIER

Redacteuren en Fotografen

Muzine.nl is altijd op zoek naar goede redacteuren en fotografen.

Interesse? Stuur een mailtje naar ronald@muzine.nl

Social media

Volg Muzine.nl op Facebook of Twitter

Like us